Шрифт:
— Но сперва — надерёмся, — скомандовала она сама себе, уверенно направляясь к их шатру.
Глава 11 Примечание для лучшего понимания Асем
Важно для понимания Асем.
В русском языке, для обозначения коней лично я знаю пяток слов:
1. лошадь
2. конь
3. жеребёнок
4. кобыла
5. жеребец.
Ну, наверное можно вспомнить ещё что-то устаревшее типа битюг.
В языке Асем (он же — язык государства ГГ), счёт наименованиям коней идёт на сотни. Зависит от возраста лошади и пола.
Переводить долго, да и врядли читателям интересно. Исключительно для понимания оценки количества наименований, соответственно, для понимания отношения самой Асем к коням, как к явлению природы (это всё лошади и кони ):
Жылы тымына арай:
арама
азанат
абы
тобыша
текежуміт
азаы ат
арабайыр
пыра
длдл т.б. болып блінеді.
Шабыс ат:
жйрік
тлпар
сйглік
саыла
бйге ат деп блінеді.
Салтаната мінетін ат: жора
ткпе жора
айдама жора
шайалан жора деп блінеді.
Мініс аттары:
Ая ылау
жетек ат
оса ат
тп ат
ксем ат деп жіктеледі.
суіне арай:
лын — биені жас тлі.
Жабаы — 6 айдан асан лын
Тай — жылыны бір жастаысы.
нан — жылыны екі жастаысы.
Днен — жылыны 3 жастаысы.
Сурік-(3–4 жастаы йірге салынбааны)
Бесті — жылыны бес жастаысы.
Саятар (бойда жылылар):
Ат — піштірілген еркек жылы.
Саа ат — он бір — он екіге келген ат.
Арда емген — нанына дейін енесін емген, а жілік боланы.
Тл тай — з енесі мен ежені бірдей еметін бір жасар жылы.
ысыр емген — лынын тастаан биені екі жаса дейін емген брыны тлі.
Шобыр — мініске, кш-клікке те мыты шабан ат.
Сетер ат — лынынан артайып лгенше жген-ры, ер тоым крмеген ат.
Пішпе — піштірілген жылы.
Биені атаулары:
Бие — лындайтын жылыны бес жаса келгені.
Байтал — жылыны екі жастан бес жаса дейінгі рашысы.
Стіне арай биелер:
Мама бие — те стті бие.
Мнерсіз бие — сті аз бие.
Атандыр бие — сті жо, ст шыпайтын бие.
Исіншек бие — сауар алдында лынына жанасып, исінген стін аызып жіберетін бие.
ысыра атаулары:
Тман улы — ш немесе трт жаса дейін айырдан шыса да лындамай жрген бие.
Кбен бие — онданып тойына бастаан бие.
Ажілік бие — лындыында енесі сауылмай еркін емген бие.
аракемік бие — енесі сауылып, ждеу, бос болып скен бие.
Нс (тамсыз) бие — шаан тегі нашар бие.
май тя бие — тяы кп тасырламайтын бие,
Айырларды атаулары:
Жасамалы — ш-трт жастан асаны.
Сурік — ш-трт жастаы йірге салынбааны.
р айыр — муру ры-жген тимеген айыр.
Сыар ен — тмысында бір ен болып туан.
Шарты — екі еніні бірі піштірілгенімен алан айыр.
Азбан — алты жасында піштірілгенімен айырлы детін оймай, биені мазасын алатын айыр
Глава 12
— А?! Что?! — Тангред заполошно подскочил чуть не в воздух, лапая рукой справа от себя.
— Тссссс, это я, выйти хочу, — прошептала в полной темноте Ло, пробираясь к выходу из шатра.
— Давай я провожу, — мгновенно просыпаясь, заёрзал на своём месте гном.
Не рассчитав движения, запнувшись за ногу спящего рядом Макса и хватаясь за ягодицы Ло, чтобы не упасть.
— Ты ещё не уже? — иронично поинтересовалась эльфийка вполголоса, останавливаясь. — Ещё на что-то способен? Или уже только поболтать?
— Ну вот чего ты, а? — вздохнул командир лагеря. — Всё же нормально было? Чего ты никак язвить не уймешься?
— Натура такая. Извини. — Дроу похлопала его по плечу и наконец нащупала завязки на клапане полога, которые сейчас быстро расшнуровывала.
В соответствии с командой сразу троих начальников, весь лагерь сегодня лег спать пораньше. Эльфам вообще выделили отдельный шатёр, где они и повалились навзничь, даже не раздеваясь.